Wat WETEN wij vandaag?: WAT STAAT ER OP HET ETIKET?

Zaterdag, 7 mei 2016

   Op 25 maart 2016 las Frietje Pinda het volgende artikel op NOS.nl: ‘Nog veel wantrouwen bij consumenten over voeding‘. Onbegrijpelijk dat dit kan in een overgeregelde en een met alles bemoeiende maatschappij zoals die van Nederland. Voor Frietje Pinda reden om hier eens dieper in te duiken.

Geschiedenis voedselbewerking
   Het blijkt dat de mens altijd al voedsel heeft bewerkt. Het is iets wat uniek is voor de mens behalve dat bijvoorbeeld bijen en andersoortigen nectar omzetten in honing. Dit is echter een natuurlijk proces en niet een kunstmatige bewerking zoals de mens dat doet. De mens hakt, maalt, fermenteert, confijt, zout, droogt, rookt en kookt het gewonnen voedsel. Allemaal vormen van proces- en kunstmatige bewerking.

Echte ambacht met drie functies
   Het bewerken van voedsel had oorspronkelijk drie functies:

1. Om voedsel beter eetbaar en verteerbaar te maken,
2. om alle delen of resten van de plant of het beest te gebruiken en
3. om het te bewaren voor gebruik in tijden wanneer het voedsel niet direct beschikbaar is zoals bijvoorbeeld tijdens schaarste veroorzaakt door een strenge winter of extreme droogte door een lange zomer.

   Echte ambachtslieden bewerkte de ruwe maar vooral pure ingrediënten tot (h)eerlijke eetbare, voedzame producten die hun smaak en voedingswaarde gedurende vele maanden of zelfs jaren behouden. De bekendste voorbeelden hiervan zijn hammen, worsten, kazen, groenten in zuur of fruit in wekpotten. In eerste instantie werd dit gedaan om zichzelf te voorzien maar door de inventieve handelsgeest van de mens werd het lucratieve overschot op een gegeven moment aan derden verkocht. De verkregen maar bescheiden verdiensten werden gehouden op en geïnvesteerd in de boerderij of in de agrarische gemeenschappen waar men toe behoorde. Al snel zagen de ambachtslieden dat het verwerken van voedsel een andere en veelal betere bron van inkomsten was dan het harde leven van een boer.

image
Bewerkt voedsel (processed foods)

Ambachtelijke vs. industriële verwerking
   Tegenwoordig heeft de mens de lokale ambachtelijke verwerking vervangen door fabrieksmatige en industriële verwerking. Het draait niet meer om de door ambachtelijke verwerking verkregen (h)eerlijke producten maar om de hoge winsten van geld. De ambachtelijke verwerkingswijze wordt als te duur en te intensief ervaren ondanks dat er voor de fabrieksmatige verwerking ook geldwinsten werden gemaakt. Maar voor de snel en massaal producerende industrie was het nog steeds niet genoeg want de industrie zag dat er nog meer geldwinsten te behalen waren, namelijk door het vervangen van de (h)eerlijke ambachtelijke ingrediënten door kunstmatige stoffen zoals geraffineerde suikers, synthetische suikers, witte bloem, verwerkte en gehydrogeneerde oliën en vetten, synthetische vitaminen, onnatuurlijke (warmte)behandelingen en de toevoeging van synthetisch verkregen stabilisatoren, conserveringsmiddelen, synthetische smaak-, geur-, en kleurstoffen. Zogenaamd om het product te verbeteren maar het is niets minder dan het negatief verrijken door de natuurlijke, ambachtelijke ingrediënten te vervangen door goedkope, kunstmatige stoffen. Door deze industriële verwerking vermindert sterk de kwaliteit van het verkregen product en inmiddels is het duidelijk dat industrieel verwerkt of verrijkt voedsel de kans op het krijgen van diverse kankersoorten sterk verhoogd of zelfs veroorzaakt. Onschuldig wordt dit geschaard onder de noemer welvaartsziekten waar weinig aan te doen zou zijn.

image
100 procent puur sap

100% Puur natuurlijk sap
   Heeft U zich wel eens afgevraagd waarom een pak sinaasappelsap met daarop de tekst: ‘Vers geperst en 100 procent puur sap!’, toch anders smaakt dan wanneer U zelf sinaasappels perst? Bovendien kunt U echt vers geperste sap niet zo lang goed houden als het gekochte pak sinaasappelsap. Dat heeft niets met de verpakking te maken. Dit sap heeft namelijk een warmtebehandeling ondergaan en is zuur-gehydrolyseerd (met synthetische fruitzuren behandeld – red.) alleen om de houdbaarheid en dus de winstgelden te vergroten.
Uit recent onderzoek blijkt dat tijdens dit bewerkingsproces sprake is van mutageniteit en cytotoxiciteit. Met andere woorden er komen kankerverwekkende stoffen vrij tijdens het ogenschijnlijke onschuldige maar niet natuurlijke bewerkingsproces. De hoeveelheid is dusdanig dat de voedingsindustrie noodgedwongen een aansluitend chemisch proces er aan heeft gekoppeld om de schadelijke stoffen zo goed als mogelijk uit het sap te krijgen. Iets wat niet voldoende lukt omdat het dan te veel de kwaliteit aantast. Puur (on)natuurlijk dus…

image
Mononatriumglutamaat (Vetsin)

Mononatriumglutamaat
   Na de Tweede Wereldoorlog ontdekte de Amerikaanse voedingsindustrie mononatriumglutamaat (MSG) of misschien wel bekender als Vetsin. Dit is een kunstmatig verkregen voedselingrediënt wat Japanners in 1908 had uitgevonden om bepaalde voedselsmaken, zoals de vleesachtige smaak te intensiveren. De mensch heeft receptoren op de tong die glutamaat, het eiwit in voedsel dat het menselijk lichaam herkent als vlees. Maar het kunstmatige glutamaat in MSG is van een andere configuratie. Het wordt goed door het lichaam herkent als vlees en opgenomen maar daarna wordt het niet goed verwerkt met alle schadelijke gevolgen (kanker – red.) van dien. Eenmaal toen de voedingsindustrie door had hoe de smaak van vlees gesynthetiseerd en versterkt kon worden in een laboratorium, met behulp van goedkope eiwitten van granen en peulvruchten, werd de deur geopend naar een vloed van nieuwe producten, waaronder boullionblokjes, gedroogde soepen, saus mixen, kant-en-klare maaltijden, snacks en specerijen met een vlezige smaak.

image
Wat staat er op het etiket?

Wat staat er dan op het etiket?

   Veel mensen geloven het verplichte etiket op een voedingsproduct. Daar is de fabrikant immers gehouden om de waarheid te vermelden. Niets meer en niets minder. Maar misschien helpt het als U weet hoe het etiket gelezen moet worden:

• Toegevoegde vitamines:
   Fabrieksmatige (synthetische) versies van vitamines die U in natuurlijke voeding aantreft. Ascorbinezuur (door de mens gemaakte vitamine C) wordt gesynthetiseerd uit genetisch, aangepaste maïs. Kunstmatig vitamine E wordt uit petroleum gewonnen.

• Oplosbare (tarwe)vezels:
   Een begrip dat gezonder en natuurlijker klinkt dan ‘bewerkt zetmeel’. Dit wordt gebruikt om de hoeveelheid voedzame (ambachtelijke) ingrediënten in bewerkt voedsel sterk te verminderen om de kosten van de fabrikant te drukken.

• Natuurlijke kleur-, geur- en smaakstoffen:
   Het enige verschil tussen deze en kunstmatige kleurstoffen is dat ze afgeleid zijn van pigmenten die in de natuur voorkomen. Ze worden echter allebei met dezelfde chemische, industriële, processen vervaardigd. Het komt er op neer dat op papier de scheikundige formule van de synthetisch verkregen kleurstof niet afwijkt van de echt natuurlijke kleurstof. Daarom mag onterecht de term ‘natuurlijk’ gevoerd worden.

• Kunstmatige ‘light’ zoetstoffen:
   Verscheidene grootschalige studies vonden een verband tussen de consumptie van kunstmatige zoetstoffen en gewichtstoename. Het bewijs groeit dat ze ook het risico op diabetes van het type 2 kunnen vergroten.

• Enzymen:
   Enzymen worden onder andere gewonnen uit menselijk of dierlijk haar. Worden bijvoorbeeld toegevoegd aan brood om het langer zacht te houden. Minderwaardige runderen (als restproduct van de melkvee) worden geïnjecteerd met enzymen voor ze worden geslacht om hun vlees toch enigszins mals te maken. Ook zijn enzymen te vinden in (100% pure) fruitsappen om die een ‘wolkige’, natuurlijker aanzicht te geven. Het oog wil immers ook wat.

• Verpakt in beschermende atmosfeer:
   Voedsel dat is ‘vergast’ in bewerkte lucht om de houdbaarheid te verlengen oftewel het voedsel wordt bewerkt met lucht die vol zit met synthetische conseveringsmiddelen of enzymen. Direct contact tussen deze beschermende atmosfeer en de mens leidt onherroepelijk tot complicaties. Dit wordt gedaan om de fabriekssmaak, die vrijkomt bij de productie, te verdoezelen.

• Rund-, varkens- en gevogelteproteïne:
   Collageen onttrokken aan karkassen van geslachte dieren waar de gevaarlijkste restsporen van toegediende hormonen en antibiotica van de geforceerde fok te vinden zijn. Evenals genetische afwijkingen en gevaarlijke celvorming. Collageen wordt bewerkt tot een poeder en toegevoegd aan minderwaardig vlees. Ze verhogen het proteïne- of eiwitgehalte op het etiket en in combinatie met water is het een vervangmiddel voor vlees. Veel gebruikte toepassing is het ‘plakken’ van vlees zodat mooie, evengrote, vierkante plakken ham, kip of ander broodbeleg verkregen wordt (wel eens in de natuur een vierkante ham gezien?). Exact mooie, ronde tournedos die verkocht worden als 100% procent rundvlees zijn geplakte ossenstaart stukjes.

• ‘Gewassen’ sla of ‘verse’ fruitsalade:
   Sla of fruit gereinigd met leidingwater waar naast chloor ook vloeibare, kunstmatig verkregen fruitzuren zijn toegevoegd om de groei van bacteriën te verhinderen en verkleuring tegen te gaan. Fruit is zelfs behandeld met andere additieven waardoor een fruitsalade zelfs meer dan twee weken goed blijft. De additieven zijn dusdanig verkregen dat het wettelijk niet verplicht is om deze op een etiket te vermelden.

• Pure plantaardige olie:
   Industrieel, geraffineerde, gebleekte en ontgeurde oliën. Voedselfabrikanten voegen er vaak chemische stoffen aan toe die de baktijd van de olie verlengen omdat deze geraffineerde oliën geen hoge temperatuur aankunnen. Het effect van deze toegevoegde chemicaliën heeft de voedingsindustrie nog steeds niet hoeven aan te tonen.

image
Het moderne kookboek!

Resumé
   Moet U nu Uw voeding zelf gaan vertelen en verwerken? Niets moet, alles mag van Frietje Pinda zolang U zich er het prettigst bij voelt en Uzelf of Uw omgeving niet tot enig last bent.
   Het artikel is bedoeld om even stil te staan bij de artikelen die U waarschijnlijk achteloos iedere zaterdag in de winkelwagen legt. Uit gemak want dat levert tijdwinst op en is precies waar de voedingsindustrie op in speelt. U heeft als consument geen tijd meer om even stil te staan bij elk product wat U koopt. Daarvoor vertrouwd U op de overheid en de voedingsindustrie. Dat U dit zelf met gemak aanschaft is aan U maar waarschijnlijk doet U ook boodschappen voor Uw eigen jonge kroost?
   Als het allemaal niet zo erg is wat op het etiket staat waarom moet het dan ‘mooier’ worden verpakt?

– Frietje Pinda

Bron(nen):
· Swallow this!, Joanna Blythman
· Foodmatters.tv

Advertenties

Gepubliceerd door

Frietje Pinda

Maatschappij kritisch en dol op allerlei (eet)weetjes...

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s